De gewone methode, en waar die misgaat
De klassieke manier om het verbruik te meten gaat zo: voltanken, kilometerstand noteren, rijden, weer voltanken. De liters die je net hebt getankt zijn precies wat je sinds de vorige keer hebt verbruikt, dus:
L/100 km = getankte liters ÷ gereden kilometers × 100
Dat werkt perfect — zolang elke tankbeurt een volle is. In het echte leven tank je soms gedeeltelijk: € 20 op weg naar je werk, een scheutje voor een lange rit, een goedkoper station waar je maar half tankt. Elke gedeeltelijke tankbeurt doet er een hoeveelheid brandstof in die niets te maken heeft met de afstand sinds de vorige stop.
Wat gedeeltelijk tanken met de getallen doet
Stel, je tankt vol bij 10.000 km. Bij 10.450 km tank je 10 liter omdat je haast hebt. Bij 10.700 km tank je weer vol en gaat er 38 liter in.
Als je elke tankbeurt los berekent:
| Tankbeurt | Liters | Km sinds vorige | „Verbruik” |
|---|---|---|---|
| Gedeeltelijk bij 10.450 | 10 | 450 | 2,2 L/100 km |
| Vol bij 10.700 | 38 | 250 | 15,2 L/100 km |
Geen van beide getallen klopt. Het eerste lijkt een wonder, het tweede een defect. De auto deed geen van beide.
De oplossing: meten tussen twee volle tanks
Zie elke volle tankbeurt als een meetpunt. Tel tussen twee meetpunten alle getankte brandstof op — gedeeltelijke tankbeurten inbegrepen — en deel door de afstand ertussen.
In het voorbeeld: 10 + 38 = 48 liter over 700 km = 6,9 L/100 km. Dat is wat je auto over die 700 km echt heeft verbruikt.
De tankbeurten hierboven zijn een verzonnen voorbeeld om de methode te laten zien, geen typische waarden voor een auto.
Een paar gewoontes houden het nauwkeurig:
- Bepaal één keer wat „vol” is en houd je eraan. Stop bij de eerste klik van het pistool; niet bijvullen. Consequent zijn telt meer dan die laatste liter.
- Noteer elke tankbeurt, ook de kleine. Een vergeten gedeeltelijke tankbeurt laat de volgende periode beter lijken dan hij was. Vergeet je er toch een, begin dan opnieuw te tellen vanaf de volgende volle tank.
- Verwacht schommelingen over korte periodes. Over een paar honderd kilometer verschuiven de vorm van de tank en het gedrag van de pomp het getal nog wat. Vertrouw op de gemiddelden over meerdere periodes.
L/100 km, km/L of MPG?
Ze beschrijven allemaal hetzelfde; alleen de richting verschilt. L/100 km daalt als het verbruik beter wordt; km/L en MPG stijgen. Om om te rekenen:
- km/L = 100 ÷ (L/100 km)
- Amerikaanse MPG ≈ 235,2 ÷ (L/100 km)
- Britse MPG ≈ 282,5 ÷ (L/100 km)
Waarom het de moeite waard is
Een betrouwbaar verbruikscijfer is een vroege waarschuwing. Als dezelfde auto op dezelfde wegen opeens merkbaar meer brandstof nodig heeft, is er iets veranderd — de bandenspanning, een aanlopende rem, een sensor of gewoon de winter. En de afstand die je bij elke tankbeurt noteert, vertelt je hoeveel je rijdt — precies wat je nodig hebt om te voorspellen wanneer de volgende beurt nodig is.
